หน้าหนังสือทั้งหมด

บทส่งท้ายเกี่ยวกับบันทึกประวัติศาสตร์ของอินเดีย
42
บทส่งท้ายเกี่ยวกับบันทึกประวัติศาสตร์ของอินเดีย
7. บทส่งท้าย อินเดียในอดีตเป็นสังคมที่ไม่เน้นการบันทึกเป็นลายลักษณ์อักษร หลังพุทธกาลในช่วงแรกกว่า 400 ปี พระไตรปิฎกทั้งหมดก็ใช้กันอยู่ปัจจุบันก็ได้รับการสืบทอดมาโดยการท่องจำ (มูจปูรณะ) หากไม่นับรวม
ในอดีต อินเดียใช้การท่องจำเป็นหลักในการส่งต่อความรู้ พระไตรปิฎกถูกบันทึกภายหลังช่วงพุทธกาลประมาณ 400 ปี โดยมีจารึกพระเจาโคค เป็นหลักฐานเก่าแก่ที่สุดที่มีการบันทึกเป็นลายลักษณ์อักษร ก่อให้เกิดความเข้าใ
วิวัฒนาการของอันตรภาคในพระพุทธศาสนา
6
วิวัฒนาการของอันตรภาคในพระพุทธศาสนา
ธรรมภาษ วรรณวิชาการทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 7 ฉบับที่ 2 (ฉบับรวมเล่มที่ 13) ปี 2564 บทนำ พระพุทธศาสนาปฏิรูปสงฆ์ของ “atman” (อาตมัน) หรือ “atta” (อัตตา) ซึ่งศาสนาพราหมณ์-ฮินดูถือว่าเป็นสิ่งที่เที่ยงแท้
บทความนี้พูดถึงการปฏิรูปของพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับคำว่า “atman” และ “atta” ที่เกี่ยวข้องกับกรรมและการเกิดใหม่ พร้อมวิเคราะห์ความหมายของอันตรภาคระหว่างมรณภาพและการเกิดใหม่ ตามความเชื่อในพระพุทธศาสนา โดยอ
ความเชื่อเกี่ยวกับชีวิตหลังความตายในพระพุทธศาสนาเถรวาท
10
ความเชื่อเกี่ยวกับชีวิตหลังความตายในพระพุทธศาสนาเถรวาท
112 ธรรมวาระ วารสารวิชาการทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 7 ฉบับที่ 2 (ฉบับรวบรวม 13) ปี 2564 พบว่าประชาชนนี้นับถือศาสนาพุทธแบบเถรวาทโดยส่วนใหญ๋ ยังคงมีความเชื่อว่ามีรูปแบบของสิ่งมีชีวิตที่อยู่ระหว่างภพภูมิก่อ
บทความนี้นำเสนอข้อมูลเกี่ยวกับความเชื่อในพระพุทธศาสนาเถรวาทที่ยังคงมีการยอมรับถึงสภาวะชั่วขณะหลังความตายก่อนเกิดใหม่ แม้จะมีแนวคิดที่ขัดแย้งในคัมภีร์อิทธิของเถรวาท และไม่ได้รับความสนใจจากวงการพุทธศาสต
อันตรภาพและอันตราปรินิพพาย์ในพระพุทธศาสนา
20
อันตรภาพและอันตราปรินิพพาย์ในพระพุทธศาสนา
122 ธรรมภิบาล วราวิสาภารวาทพระพุทธศาสนา ปีที่ 7 ฉบับที่ 2 (ฉบับรวบรวมที่ 13) ปี 2564 2.1 อันตรภาพและอันตราปรินิพพาย์ คำว่า “อันตรภา” (Skt, Pāli: antarābhava) ที่ถูกแปลลงรูปเป็น “อันตรภาพ” ในการแปลทับ
บทความนี้นำเสนอความเข้าใจเกี่ยวกับคำว่า 'อันตรภาพ' และ 'อันตราปรินิพพาย์' ในบริบทของพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะในมุมมองของคำศัพท์ในพระสูตรที่พบว่าไม่ปรากฏในนิยายฝ่ายบาลี แต่อาจพบในภาษาจีนและนิกายนั้นๆ รับรู
คำสอนเกี่ยวกับอันตรภาพในพระพุทธศาสนา
22
คำสอนเกี่ยวกับอันตรภาพในพระพุทธศาสนา
124 ธรรมาภาว วารสารวิชาการทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 7 ฉบับที่ 2 (ฉบับรวมวาระที่ 13) ปี 2564 (3) อภิธรรมยายนุสาระ41 又聖教説有中有故, 諸契經言: “有有七種. 即五趣有,業有,中有.”41 อีกประกาศหนึ่ง คำสอนอัน เป็นประเสริฐกล่าวว่ามีอัน
บทความนี้มีการกล่าวถึงคำสอนที่สำคัญในพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับ 'อันตราพ' หรือช่วงเวลาระหว่างมรณภาพจนถึงการเกิดใหม่ โดยสามารถแบ่งออกเป็น 7 ประเภท หรือ 5 ภพ และการอธิบายความหมายของคำว่า 'antara' และ 'bhava'
แนวคิดเรื่องอัตราผลของความตายในคติภูมิของแต่ละนิกาย
23
แนวคิดเรื่องอัตราผลของความตายในคติภูมิของแต่ละนิกาย
แนวคิดเรื่องอัตราผลของความตายในคติภูมิของแต่ละนิกาย (1) The Notion of Antarábhava in Abhidhamma Traditions (1) 3) อุบทิพา หมายถึง ช่วงขณะสัตว์นั้นปฏิสนธิในภพใหม่ 4) ปฎุปภาพ หมายถึง ช่วงเวลาตั้ง
บทความนี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับอัตราผลของความตายในคติภูมิของแต่ละนิกาย โดยเน้นที่แนวคิดเรื่องอุบทิพาและปฎุปภาพ ซึ่งแบ่งช่วงเวลาของสัตว์ตามทฤษฎีอัตราผล นอกจากนี้ยังได้วิเคราะห์เนื้อหาจากโคตรตรสูตรและพระส
การศึกษาเกี่ยวกับพระอนาคามี
31
การศึกษาเกี่ยวกับพระอนาคามี
中有若無, 何名中処?……又經說有七善士趣, 謂於前五中般分三, 由處及時近中遠, 由處及時近中遠故。 60 1) อันตราปรินิพพาย 2) อุปัชฌาจ-ปรินิพพาย 3) ลังขรปรินิพพาย 4) สังขรปรินิพพาย 5) อุด-ธงโลต หากไม้อันตราภาพ สิ่งใดที่จะมีอันตราปรินิพพาย?
บทความนี้กล่าวถึงพระอนาคามีในพุทธศาสนา ซึ่งหมายถึงผู้ไม่เวียนกลับมาอีก โดยจำแนกออกเป็น 5 ประเภทที่เกี่ยวข้องกับอันตราปรินิพพาย และได้แบ่งออกเป็น 3 กลุ่มตามสถานที่และกาลเวลา เนื้อหาอ้างอิงจากงานศึกษาโด
ธรรมธาราวรรณวรารัตน์วิชาการทางพระพุทธศาสนา
32
ธรรมธาราวรรณวรารัตน์วิชาการทางพระพุทธศาสนา
ธรรมธาราวรรณวรารัตน์วิชาการทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 7 ฉบับที่ 2 (ฉบับบิวรที่ 13) ปี 2564 ดังเช่นที่แสดงในพระสูตรในสัมยุกตคามและสัมยุตตนิกายด้านล่าง (1) สัมยุกตคาม พระสูตรที่ 27 (SA736) 如上說。差別者:[若比丘修習
บทความนี้กล่าวถึงพระสูตรในสัมยุกตคามและสัมยุตตนิกาย ที่อธิบายถึงการปฏิบัติธรรมของพระภิกษุและผลที่ได้รับจากการฝึกฝนเจ็ดอย่าง โดยเจาะจงถึงบทบาทและคุณค่าของการมีสัมมาทิฏฐิและการเข้าถึงนิพพานในหลายระดับ ผ
แนวคิดเรื่องอัตตรภาพหลังความตายในคัมภีร์อธิธรรม
37
แนวคิดเรื่องอัตตรภาพหลังความตายในคัมภีร์อธิธรรม
แนวคิดเรื่องอัตตรภาพหลังความตายในคัมภีร์อธิรรมของแต่ละนิกาย (1) The Notion of Antarabhava in Abhidhamma Traditions (1) ตามพระสูตรที่แสดงด้านบน พระอนาคามิมเป็นแบ่งออกเป็น 5 ประเภท คือ 1) อันตราปริมิพา
บทความนี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับอัตตรภาพและการแบ่งประเภทของพระอนาคามิในคัมภีร์อธิธรรม โดยมีการวิเคราะห์ความแตกต่างในวรรณกรรมแต่ละนิกาย และความซับซ้อนในการตีความความหมายของพระอนาคามิ ซึ่งมีการแบ่งประเภทเป
บรรพณุกรรม
47
บรรพณุกรรม
บรรพณุกรรม • ภาษาไทย 1. คัมภีร์แปล มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย พระไตรปิฎกและอรรถกถาแปล เล่ม 16, 30, 81, 87. นครปฐม: โรงพิมพ์มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2552. 2. หนังสือ เสถียร ไพสิฐนะทะ. ประวัติศาสตร์พระพ
บรรพณุกรรม รวมข้อมูลเกี่ยวกับแหล่งการศึกษาและวรรณกรรมที่สำคัญในพระพุทธศาสนา เช่น คัมภีร์แปลของมหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย และหนังสือเกี่ยวกับประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนา นอกจากนี้ยังมีการวิเคราะห์นิยาย
วัตถุ 5 ประการที่เป็นธรรม
7
วัตถุ 5 ประการที่เป็นธรรม
"วัตถุ 5 ประการที่เป็นธรรม" ของพระมาหาเวทาว่าให้คนคงเกิดการแตกแยก เป็นต้น เกี่ยวกับประเด็นเหล่านี้ ผู้เขียนได้มีโอกาสนำเสนอบทความไปแล้วในหนังสือรวมบทความวิชาการเนื่องในวาระครบรอบ 70 ปี ของ ดร. อะไรก็จ
บทความนี้นำเสนอการศึกษาเกี่ยวกับวัตถุ 5 ประการที่เป็นธรรมในพระพุทธศาสนา รวมถึงประวัติความแตกนิกายที่เกิดขึ้นในช่วงหลังพุทธปรินิพานและหลักฐานจากคัมภีร์ต่างๆ เช่น สมยกโกทจปรจบจัทร ซึ่งนำเสนอรายละเอียดเก
阿毘曇八健度論的歷史與背景
11
阿毘曇八健度論的歷史與背景
螢อรรถ ต่อจากหน้าที่แล้ว 657-660 หลังคริสต์ศักราช (2) 阿毘曇八健度論 (Astaskandhāsāstra*) 30 ผก แปลโดย สงฆเภฎ, Chu Fo-nien และสมเด็จธรรมปิยะ (覺賢三蔵僧伽提婆) แปลในปีคริสต์ศักราชญา 383 รายละเอียดของสมเด็จธรรมปิยะก
本文探討了阿毘曇八健度論的歷史背景及其翻譯者,尤其是由梵文翻譯成漢文的過程。阿毘曇八健度論是佛教經典之一,由聖僧譯於公元383年,描述了與七部僧伽相關的教義。文中提及的其他經典,如三論義及大唐西域記,也提供了關於翻譯者及其貢獻的更多信息。
การศึกษาเกี่ยวกับสวาสดิทาวาและมูรุนทกะ
15
การศึกษาเกี่ยวกับสวาสดิทาวาและมูรุนทกะ
มีบางพวกกล่าวว่า สรรพลิงที่ปรากฏผ่านไปแล้วปรากฏอยู่ในขณะนี้ และยังไม่ปรากฏ เนื่องจากเหตุ จึงเรียกว่า เหตุวาว บางพวกอยู่ที่ภูเขา อุรุมุมทะ จึงเรียกว่า นิภายอุมุมทะะยกเว้นคำว่าว่าวทินไม่ปรากฏชื่ออื่นใน
เนื้อหาเน้นการวิเคราะห์ชื่อเรียกต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับสวาสดิทาวาและมูรุนทกะ โดยเฉพาะความเชื่อมโยงกับภูเขาอุรุมุมทะและพระอุปคุปตะ มีการสำรวจคำเรียกต่างๆ และบันทึกในคัมภีร์โศลกาท เพื่อค้นหาคำอธิบายที่ชั
ธรรมธา: วารสารวิชาการทางพระพุทธศาสนา ฉบับที่ 4 ปี 2560
16
ธรรมธา: วารสารวิชาการทางพระพุทธศาสนา ฉบับที่ 4 ปี 2560
ธรรมธา วารสารวิชาการทางพระพุทธศาสนา ฉบับที่ 4 ปี 2560 พระอุปคุปตะเป็นอาจารย์ของพระเจ้าจักร และเป็นศิษย์ของพระศากยวัสี ได้บำเพ็ญเพียรที่วัดนฤภิกษา (Nⲁtabhⲁṭika) ณ อุฑุมุลบรรพต (Urumunda)22 ในแคว้นนฤๅษ
บทความนี้นำเสนอการศึกษาเกี่ยวกับพระอุปคุปตะและพระศากยวัสีในแคว้นนฤๅษา โดยพระอุปคุปตะเป็นอาจารย์ของพระเจ้าจักรและเป็นศิษย์ของพระศากยวัสี ซึ่งได้รับการบรรยายถึงการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในพื้นที่นี้โดยมีพระม
อสัญญสัตว์ปีกกาและความสัมพันธ์กับนิยาย
27
อสัญญสัตว์ปีกกาและความสัมพันธ์กับนิยาย
3. อสัญญสัตว์ปีกกาถูกกล่าวไว้ดังนี้ ด้วยการเจริญภาวนาสัญญาวิราคะ ทั้งสัญญามนิติ ทั้งนิรสมามิติ ต่างได้ชื่อว่า สัญญาเทวินิสมามิติ สัญญาเทวินิสมามิติจึงมี 2 ระดับคือ ระดับโลกิยะ และระดับโลกุตตระใน 2 ระด
บทความนี้สำรวจเรื่องอสัญญสัตว์ปีกกาและความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งนี้กับนิยายและแนวทางปฏิบัติที่เกี่ยวข้อง โดยศึกษาความแตกต่างระหว่างระดับโลกิยะซึ่งเป็นของปุถุชนและระดับโลกุตตระซึ่งเป็นของพระอริยะ พร้อมระบ
ความสุขและพระผู้มีพระภาคเจ้า
29
ความสุขและพระผู้มีพระภาคเจ้า
4. สุขานูปทบทนาในคัมภีร์ทวดอรรถากกล่าวไว้อย่างนี้ ชนเหล่าใดมีความคิดเห็นเช่นเดียวกับพวกเหตวาทั้งหลาย ว่า ฝ่ายหนึ่งสามารถส่งความสุขให้กับอีกฝ่ายหนึ่งได้โดยอ้าง พระสูตรที่กล่าวไว้นี้ว่า"พระผู้มีพระภาคเจ
เนื้อหาอภิปรายเกี่ยวกับบทบาทของพระผู้มีพระภาคเจ้าในการมอบความสุขให้แก่ผู้อื่น และการตีความที่หลากหลายของประโยคในพระสูตรที่เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะการนำเสนอในหลายแง่มุมของการปทานความสุขธรรม. อ้างอิงจากคัมภี
การกำเนิดสราวสดิวาว
6
การกำเนิดสราวสดิวาว
52 ธรรมาภา วารสารวิชาการพระพุทธศาสนา ฉบับที่ 5 ปี 2560 2. การกำเนิดสราวสดิวาว บทความนี้เป็นตอนต่อจากบทความ “การกำเนิดนิยายสราวสดิวาว (1)”5 ซึ่งได้กล่าวไว้ในตอนก่อน ข้อ ง) เหตุวาต (Hetuvāda)
บทความนี้เป็นตอนต่อจากบทความก่อนหน้าเรื่องการกำเนิดนิยายสราวสดิวาว ซึ่งจะกล่าวถึงมติธรรมของเหตุวาตในคัมภีร์กถาวัตถุและกถาวัตถุอรรถภา โดยนำเสนอหัวข้อที่มีความสำคัญในอดีต 5 หัวข้อ รวมถึงการวิเคราะห์ความ
อักษรอโยและบรรณฑานุกรม
27
อักษรอโยและบรรณฑานุกรม
อักษรอโยและบรรณฑานุกรม AKBh Abhidharmakośabhāṣya of Vasubandhu. 1967. Tibetan Sanskrit Works Series vol.VIII. edited by P.Pradhan. Patna: K.P.Jayasal Research Institute. Div The Divyâvâdâna, a c
บทความนี้นำเสนอการศึกษาเกี่ยวกับอักษรอโยและบรรณฑานุกรมที่สำคัญ เช่น Abhidharmakośabhāṣya ของ Vasubandhu, Divyâvâdâna และ Laṅkâvatāra sūtra รวมถึงผลกระทบของพิธีกรรมต่างๆ ที่มีต่อพระพุทธศาสนาในสังคมไทย
อุรังคินทนะ: ตำนานพระธาตุทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
2
อุรังคินทนะ: ตำนานพระธาตุทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
ฐนภรรณา วรรณสารวิชาการทางพระพุทธศาสนา ฉบับที่ 1 ปี 2559 190 อุรังคินทนะ: ตำนานพระธาตุทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จิระพันธ์ ประพันธ์วิทยา* บทคัดย่อ อุรังคินทาน เป็นแม่ทวรรณฑกรรมแห่งตำนานพระบาทที่นั่นก็
บทความนี้ศึกษาเกี่ยวกับอุรังคินทานซึ่งเป็นแม่ทวรรณ์ของตำนานพระธาตุในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของไทย โดยมีเรื่องราวเกี่ยวกับการสร้างพระธาตุต่าง ๆ และความเชื่อมโยงกับพระพุทธเจ้า ในการดำเนินเรื่องมีการกล่าวถ
ตำนานพระธาตุทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
5
ตำนานพระธาตุทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
อุ้งคณิทาน: ตำนานพระธาตุทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 193 เมื่อค้นคว้าเปรียบเทียบในสายคัมภีร์จารึกอื่นพบว่า มีเรื่องเล่านี้อยู่ด้วยเช่นกัน ในคัมภีร์ทวิยาวาทน ที่เป็นรวรรณคดีสนุกถามตอบของฝ่ายสวาสดิ์วาทิน ก
บทความนี้ศึกษาเรื่องราวเกี่ยวกับอุ้งคณิทานและตำนานการสร้างพระธาตุต่าง ๆ ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของไทย โดยมีการเปรียบเทียบกับคัมภีร์ต่าง ๆ รวมถึงการหารือเกี่ยวกับเศรษฐกิจและการค้าในเมืองสุปราฏะที่เป็นศ